Guðbjörg Ríkey Thoroddsen Hauksdóttir, stjórnmálafræðingur og sérfræðingur hjá Alþjóðastofnun Háskóla Íslands, segir að kyrrsetning rússneska skipisins á Svalbarða sé óvenjuleg aðgerð og að búast megi við áframhaldandi þrýstingi Rússa á Noreg vegna málsins.
„Þetta er óvenjulegt mál að því leyti að við erum ekki vön því að sjá svona aðgerðir á þessu svæði,“ segir Guðbjörg Ríkey í kvöldfréttum RÚV.
Staða Svalbarða sé sérstök en samkvæmt Svalbarðasáttmálanum frá 1925 séu eyjarnar undir norskum yfirráðum. „Íbúar þeirra aðildarríkja sem skrifa undir sáttmálann mega búa, vinna, meira að segja grafa eftir málmum á svæðinu og þurfa ekki vegabréfsáritun til þess,“ segir Guðbjörg Ríkey.
Allur hernaður er þó óheimill á Svalbarða. Noregur megi senda strandgæslu sína, en ekki herskip.
Guðbjörg Ríkey telur að rússnesk stjórnvöld muni nýta kyrrsetninguna í áróðursskyni og halda áfram að þrýsta á Norðmenn. „Þau munu nota þessa aðgerð og hafa notað fyrri atvik í áróðursskyni til að grafa undan lögmæti Noregs á svæðinu.“
Hún telur hins vegar ekki líklegt að málið leiði strax til aukinnar hernaðaruppbyggingar á norðurslóðum. Frekar megi búast við því að svokallaðar fjölþátta aðgerðir haldi áfram, án þess að þær þróist yfir í beinar hernaðaraðgerðir.
Í spilaranum hér að neðan má horfa á umfjöllun sjónvarpsfrétta um kyrrsetningu Norðmanna á skipi við kolanámubæ á Svalbarða í gær sem endar á viðtali við stjórnmálafræðing og sérfræðing hjá Alþjóðastofnun Háskóla Íslands.