Vextir Seðlabankans of lágir undanfarna áratugi
Peningastefna á Íslandi vék með marktækum hætti frá hagkvæmustu stefnu í aðdraganda alþjóðlegu fjármálakreppunnar 2008 og í kjölfar Covid-heimsfaraldursins, samkvæmt rannsóknarritgerð Seðlabankans. Vextir hafa almennt verið of lágir. Tíð áföll og óvissa torvelda hagstjórn á Íslandi.
Peningastefna Seðlabanka Íslands hefur ekki verið nógu hagkvæm undanfarna áratugi. Vextir hafa almennt verið ákvarðaðir of lágir og stefnan oft stutt við hagsveifluna í stað þess að veita henni mótspyrnu.
Þetta kemur fram í rannsóknarritgerð sem Seðlabankinn hefur gefið út. Ritgerðin ber titilinn „Too Little, Too Late? Testing The Optimality of Monetary Policy in Iceland“ og er eftir Birtu B. Haraldsdóttur og Bjarna G. Einarsson, hagfræðinga á sviði hagfræði og peningastefnu.
Í ritgerðinni beita höfundar tölfræðilegum aðferðum til að meta hvort ákvarðanir í peningastefnu á Íslandi hafi verið þær hagkvæmustu. Reiknuð var út stærð, kölluð OPP, til að prófa hvort ákvarðanir um peningastefnu víki frá því sem er hagkvæmast hverju sinni.
„Niðurstöðurnar benda til þess að meginvextir Seðlabanka Íslands hafi að jafnaði verið ákveðnir of lágir á undanförnum tveimur áratugum,“ segir í útdrætti ritgerðarinnar. „Jafnframt finnast tvö tímabil þar sem peningastefnan vék með marktækum hætti frá hagkvæmustu stefnu: annars vegar …