Tómas ræddi málið í Bítinu á Bylgjunni í morgun. Tilefnið er sýning á heimildarmyndinni The Last First: Winter K2 á kvikmyndahátíðinni RIFF. Myndin segir frá hinstu för Johns Snorra upp á tind fjallsins K2 að vetri til þar sem hann lést árið 2021. Tómas og John Snorri voru vinir og ræddi Tómas myndina og söguþráðinn í Bítinu.
„Ég ætla ekki að segja of mikið um myndina vegna þess að þá er maður að skemma fyrir en þetta er gríðarlega sterk mynd og ekki aðeins fyrir þá sem hafa áhuga á fjallgöngum. Þetta er líka um samskipti manna á milli, hvernig menn geta svikið hvor aðra í sjúklegum metnaði og það má segja að John Snorri og Ali Sadpara og sonur hans Sajid Sadpara hafi hreinlega verið sviknir af þessum tíu Nepölum sem fannst nóg komið að vera alltaf varaskeifur hvíta mannsins og ákveða þarna í einu eldhústjaldinu að þeir ætli að gera allt til þess að fara þarna fyrstir upp og þeir náðu því.“
Þeir segja það bara hreint út að þeir ætli að svíkja John Snorra?
„Þeir segja það og það að þetta sé til í mynd er ótrúlegt.“
Tómas segir þremenningana John Snorra og Sadpara feðgana hafa mætt á svæðið mánuði á undan öllum öðrum. Ali Sadpara hafi verið þjóðhetja í Pakistan og fremsti fjallgöngumaður landsins, ljóst að þeir væru engir aukvisar.
„Svo kemur náungi sem heitir Nimsdai og er þá frægasti fjallgöngumaður heims og hann kemur með níu sjerpa með sér og aðstoðarmenn fljúgandi í þyrlu inn í grunnbúðir K2 sem eru í fimm þúsund metra hæð. Þeir eru þegar hæðaraðlagaðir frá Nepal. Þarna á þessum tíma á þessum fjórum vikum eru John Snorri og Ali Sadpara búnir að labba upp og niður fjallið til þess að aðlaga sig og bera upp búnað, þar á meðal sjö hundruð metra af línu sem átti að nota á toppadaginn.“
Þarna hafi fyrirtæki að nafni Seven Summits mætt með kúnna á svæðið, 25 kúnna og 25 sjerpa. Í þessum hópi hafi verið fullt af fólki sem ekki hafi átt heima þarna.
„Og það eru í rauninni þeir sem eru bófinn í þessari mynd, þeir fara þarna þrátt fyrir ráðleggingar annarra upp á fjallið eftir að Nepalarnir eru fyrstir. Nepalarnir stela sigrinum. Þeir fara tíu og allir ganga sama skref upp á toppinn í einu og Nimsdai leiðir hópinn. Þeir gera þetta bara í skjóli nætur og án þess að láta John Snorra og hina vita vegna þess að þeir voru búnir að sammælast um það að fara saman upp og að þeir mættu þá nota þessa línu sem þeir höfðu borið upp. Þeir bara hreinlega svíkja þetta.“
Í framhaldinu hafi verið rosaleg pressa á Ali Sadpara sem þjóðhetju í Pakistan að sýna hvað hann standi fyrir. Pakistanski herinn hafi komið fljúgandi á þyrlu í kjölfarið og tekið í hendurnar á Nepölunum tíu en gert lítið úr Sadpara. „Þá sérðu bara í myndinni hvernig hann einhvern veginn breytist einhvern veginn. Og John Snorri er í þessu teymi.“
Umdeildur Nimsdai lést í sumar
Tómas rifjar upp að Nimsdai sé einn frægasti fjallagarpur sögunnar. Hann hafi fyrstur farið upp á alla fjórtán hæstu tinda í heimi sem eru yfir 8000 metrar og gert það á sex mánuðum og sex dögum, um það hafi verið gerð heimildarmynd á Netflix, undir nafninu Fourteen Peaks: Nothing is Impossible.
„En þessi leiðangur hefur líka verið kallaður „Mission Impossible. Þarna notar hann sér þá tækni að hann er aðlagaður og flýgur svo bara á milli grunnbúðanna og fer upp. Þetta er mjög umdeilt en hann verður svona rosalega frægur og ríkur á þessari mynd á Netflix. Síðar hefur hann farið 52 sinnum á fjöll yfir 8000 metra sem enginn annar hefur gert. En hann lést á Broad Peak 30. júlí síðastliðinn, með níu manns með sér,“ segir Tómas.
„Hann leiddi þennan leiðangur og það var þannig að það hafði verið snjókoma þarna í Karakom í tvær vikur næstum því og þá er svona regla í háfjallamennsku að þú ferð ekki af stað, þú bíður í allavega fimm daga þangað til snjórinn þjappast saman. Og allir aðrir leiðangrar voru farnir heim úr fjallinu aftur til Evrópu eða Bandaríkjanna. En hann ákvað annað Nimsdai. Hann segir meira að segja á Instagram: Giving up is not in our blood,“ segir hann. Og hvað gerist? Daginn eftir leggur hann af stað og milli búða tvö og þrjú þá kemur alveg risasnjóflóð og fara niður fjallið, allavega kílómetra, og þeir deyja allir tíu. Já. Og þetta er náttúrulega mikil tragedía. Broad Peak er sem sagt beint á móti K2.“
