Það er óhætt að segja að stormur hafi geysað á samfélagsmiðlum í kjölfar fréttar Vísis um Sverri Helgason, fyrrverandi stjórnarmeðlim Ungra miðflokksmanna, sem flutti ræðu á viðburði félagsins um síðustu helgi.
Í fréttinni, sem birtist á Vísi þann 10. maí með fyrirsögninni „Kynþáttaraunhyggjumaður flutti ræðu á viðburði Ungra miðflokksmanna“, var Sverri lýst sem yfirlýstum kynþáttaraunhyggjumanni og vísað til fyrri ummæla hans um innflytjendamál og hinsegin málefni.
Þar kom meðal annars fram að Sverrir hefði „birt fleiri færslur þar sem hann kallar regnbogafánann alnæmisfánann“.
Fréttin vakti talsverð viðbrögð og hafa margir þekktir einstaklingar endurbirt fréttina þar sem óvægin umræða myndast í framhaldinu. Sverrir hefur aftur á móti stigið fram og sakað blaðamann Vísis, sem skrifaði fréttina, Rafn Ágúst Ragnarsson, um rangfærslur, óheiðarleika og pólitískan aktívisma.
Segir allt hafa verið „on the record“
Í yfirlýsingu sem Sverrir birti á samfélagsmiðlum segir hann að hann hafi rætt við Rafn Ágúst í síma við vinnslu fréttarinnar og þar svarað spurningum hans sem Rafn bar á borð fyrir hann.
„Ég talaði við blaðamann Vísis, Rafn Ágúst áðan og ég kom víst með athugasemd, hann lýgur um það í fréttinni,“ skrifaði Sverrir meðal annars.
opinber yfirlýsing mín varðandi þetta mál
ég talaði við blaðamann vísis, rafn ágúst áðan og ég kom víst með athugasemd, hann lýgur um það í fréttinni. í fyrsta lagi, aðspurður hvort anton sveinn hafi beðið mig um að taka ræðu þá svaraði ég því að ég hafi sjálfur tekið orðið. ég… pic.twitter.com/Ls0rCWsU03
— Sverrir (@Sverrirhelga95) May 10, 2026
Sverrir segir að hann hafi sérstaklega tekið fram tvö atriði sem honum fannst rangt farið með:
– Að hann hefði sjálfur tekið orðið á viðburðinum en ekki verið fenginn sérstaklega til að halda ræðu af forystu Ungra miðflokksmanna,
– Að hann hefði ekki kallað regnbogafánann „alnæmisfánann“ heldur hafi hann verið að tala um inngildandi framfarafánann.
Deilan um inngildingarfánann
Einn ágreiningurinn virðist því snúa að svokölluðum inngildingarfána, oft kallaður „progress pride“ fáni á ensku. Sverrir segir að þegar hann hafi talað um alnæmisfánann hafi hann verið að vísa til þess fána en ekki hefðbundna regnbogafánans.
„Að sögn Sverris neitaði Rafn hins vegar að hafa þetta eftir sér og neitaði jafnframt að uppfæra eða leiðrétta fréttina þrátt fyrir þær athugasemdir sem Sverrir segist hafa komið á framfæri bæði fyrir og eftir að fréttin var birt.“
Í kjölfarið birti hann skjáskot af upplýsingum um inngildingarfánann þar sem sérstaklega er vísað til HIV (alnæmis) sem hluta af merkingu fánans.
ég var að tala við blaðamanninn aftur í síma, þegar ég bendi honum á að ég hafi kallað þennan fána alnæmisfánann (réttilega) þá sagðist hann ekki vita hvaða fáni þetta væri, að hann þekkti ekki muninn á þessum og regnbogafánanum https://t.co/U0MnMXvtGI pic.twitter.com/TEMMwSz3SP
— Sverrir (@Sverrirhelga95) May 10, 2026
Sverrir segir að hann hafi útskýrt þetta sérstaklega fyrir Rafni í símtali þeirra og að Rafn hafi viðurkennt að hann þekkti ekki muninn á fánunum. Sverrir bendir hins vegar á að þetta séu ekki sömu fánarnir og að fréttin hafi því farið rangt með orð hans jafnvel þó hann hafi sérstaklega tekið þetta fram við blaðamanninn.
Að sögn Sverris neitaði Rafn hins vegar að hafa þetta eftir sér og neitaði jafnframt að uppfæra eða leiðrétta fréttina þrátt fyrir þær athugasemdir sem Sverrir segist hafa komið á framfæri bæði fyrir og eftir að fréttin var birt.
Segist hafa tekið orðið sjálfur
Í frétt Vísis kom fram að Sverrir hefði flutt ræðu á kosningaviðburði Ungra miðflokksmanna við „miklar undirtektir“. Sverrir segir að hann hafi tekið orðið að eigin frumkvæði og að honum hafi ekki verið boðið að halda ræðuna. Hann segir að hann hafi tekið þetta sérstaklega fram við Rafn og að það hafi verið hluti af þeim skýringum sem hann vildi fá birtar.
Að mati Sverris hafi framsetning fréttarinnar gefið ranga mynd af tengslum hans við skipuleggjendur viðburðarins.
Sakar blaðamann um pólitískan aktívisma
Deilan harðnaði enn frekar þegar Sverrir fór að birta skjáskot af eldri samfélagsmiðlafærslum Rafns Ágústs.
Þar má meðal annars sjá færslur þar sem Rafn deilir efni frá Semu Erlu Serdar og Þorbjörgu Þorvaldsdóttur auk þess að taka pólitísk próf þar sem niðurstöður virðast sýna mestan samhljóm með Pírötum og Sósíalistaflokknum.
haldið þið að umræddur blaðamaður hafi haft mikinn áhuga á því að vera hlutlaus? að segja satt og rétt frá? hann er eins og flestir blaðamenn hérna aktívisti pic.twitter.com/pDH4qs7d3r
— Sverrir (@Sverrirhelga95) May 10, 2026
Sverrir hefur haldið því fram að þetta sýni að fréttin hafi verið skrifuð af pólitískum aktivista fremur en hlutlausum blaðamanni. Hann hefur einnig vísað til siðareglna Blaðamannafélags Íslands og haldið því fram að brotið hafi verið gegn reglum um sanngjarna framsetningu, andsvör og leiðréttingar.
„Hvers konar vinnubrögð eru það eiginlega þegar einn stærsti fjölmiðill landsins neitar ítrekað að birta yfirlýsingu sem þeir báðu sjálfir um?“ segir Sverrir einnig við blaðamann Nútímans.
Rafn stendur við fréttina
Rafn Ágúst Ragnarsson ræddi málið við blaðamann Nútímans og hafnaði því að um rangfærslur væri að ræða. Varðandi ásakanir um pólitískan aktívisma sagði Rafn að um gamlar samfélagsmiðlafærslur væri að ræða og að þær endurspegluðu ekki skoðanir hans í dag og hefðu í raun aldrei gert.
„Um er að ræða skilgreiningaratriði sem kemur ekki nokkrum lesanda við“
Rafn staðfesti einnig að Sverrir hefði tekið fram að hann væri að tala um inngildingarfánann en ekki hefðbundna regnbogafánann og að hann hafi ekki þekkt muninn á fánunum sjálfur.
Rafn sagði þó að honum þætti sá munur ekki skipta máli í samhengi fréttarinnar þar sem flestir myndu einfaldlega kalla báða fána regnbogafána.
„Þetta er í raun bara skilgreiningaratriði. Ef þú myndir benda á þennan fána (inngildandi framfarafánann) og spyrja 1.000 manns hvaða fáni þetta væri, þá myndu 999 segja bara regnbogafáninn,“ sagði Rafn.
Deilt um hvað teljist leiðrétting
Aðspurður hvort honum fyndist rétt að breyta fréttinni eftir ítrekaðar leiðréttingar Sverris svaraði Rafn því að Sverrir hafi ekki leiðrétt nokkurn skapaðan hlut og um sé að ræða skilgreiningaratriði sem „komi ekki nokkrum lesanda við“ og Rafn segist telja að það séu allir sammála því, „nema eitthvað fólk á Twitter.“
Rafn sagði einnig að samtal þeirra hefði staðið yfir í nokkrar mínútur þar sem Sverrir hefði meðal annars kallað hann óheiðarlegan og aktívista.
Aðspurður hvers vegna svör Sverris hefðu ekki birst í fréttinni sagði Rafn að hann hefði einfaldlega ekki gert ráð fyrir að „nokkur maður myndi vilja láta hafa slíkt eftir sér,“ en segir einnig að hann hafi verið búinn að missa þolinmæðina eftir ásakanir Sverris um óheiðarleika en segir líka að hann hafi hafti á tilfinningunni að Sverrir væri að reyna að losna við hann sem fyrst úr símanum, þrátt fyrir yfirlýsingarnar.
Um þessa skýringu segir Sverrir hins vegar í samtali við Nútímann að ekkert í samtalinu hafi verið „off the record“ og að hann hafi sérstaklega farið fram á að blaðamaður myndi hafa skýringar hans eftir sér og hafi einnig gert það eftir birtingu fréttarinnar.
Átti ekki erindi við fréttina
Rafn staðfesti einnig að Sverrir hefði tekið fram að Anton Sveinn McKey, formaður Ungra Miðflokksmanna, hefði ekki beðið hann um að halda ræðu heldur hefði hann tekið orðið sjálfur.
Rafn sagði hins vegar að hann hefði ekki talið það skipta máli fyrir efni fréttarinnar þar sem fréttin hefði ekki snúist um það hvernig Sverrir komst í pontu.
Átti sannarlega erindi við kjósendur
Rafn sagði að fréttin hefði átt fullt erindi við kjósendur.
„Ef fólk vill vera með einhverja fórnarlambsþráhyggju þá verður það bara að eiga það við sjálft sig,“ sagði hann meðal annars.
Sverrir segir einnig að fréttin hafi verið svokölluð „hit piece“, þar sem ætlunin er að láta viðkomandi líta illa út og máli sínu til stuðnings segir hann að það sé máluð upp ákveðin mynd af honum áður en fréttin er birt til að hafa áhrif á skoðanir fólks, en fréttin sjálf um ræðuna hafi ekki verið nema um 15 orð.
Rafn sagðist vera mikill aðdáandi málfrelsis og að Miðflokknum væri frjálst að bjóða hverjum sem er að halda ræður, en um það hafi fréttin í raun snúist um.
„Ef maður sem er yfirlýstur rasisti heldur þar ræðu á það klárlega erindi við kjósendur,“ sagði hann.
Þegar bent var á að Sverrir hefði ekki lýst sjálfum sér sem rasista heldur áður sagt að það „angraði hann ekki þótt aðrir kölluðu hann rasista“, sagði Rafn að ekki þyrfti að vera vel lesinn í þessum fræðum til að skilja hvað hugtakið kynþáttaraunhyggjumaður þýddi.
