Læknafélag Íslands íhugar að leita til dómstóla vegna uppsagna og niðurfellinga stöðugilda á Landspítala í tengslum við hagræðingarkröfu stjórnvalda. Formaður þess segir aðgerðirnar stangast á við samkomulag, sem hafi verið virt áratugum saman, og jafnvel ganga þvert á lög.
Landspítalinn segist þurfa fimm milljarða til að ná endum saman. Hann ætlar að fækka stöðugildum um 40, samhliða öðrum hagræðingaraðgerðum, til að mæta hallanum.
Flestum verður fækkað með starfsmannaveltu en ellefu stöðugildi hafa verið lögð niður. Spítalinn vill meðal annars fækka starfsfólki í lágu starfshlutfalli til að geta ráðið fólk í hærra starfshlutfall.
„Við veltum fyrir okkur hvort slík rök standist þessi lög, um að maður eigi ekki að beita slíka starfmenn lakari meðferð. Það virðist svo sannarlega vera tilfellið þarna, því miður,“ segir Steinunn Þórðardóttir, formaður Læknafélags Íslands, sem lýsti einnig áhyggjum í grein í Læknablaðinu.
Steinunn vísar til ákvæðis í lögum um starfsmenn í hlutastörfum um að „starfsmenn í hlutastörfum skulu ekki njóta hlutfallslega lakari kjara eða sæta lakari meðferð en sambærilegir starfsmenn í fullu starfi af þeirri ástæðu einni að þeir eru ekki í fullu starfi, nema slíkt sé réttlætanlegt á grundvelli hlutlægra ástæðna“.
Hún gerir einnig athugasemd við að vísað sé til kjarasamninga lækna sem eina af forsendum þess að spítalinn nái ekki endum saman.
„Það virðist vera að stór hluti af þessari upphæð sé rakin til þess að spítalinn hafi ekki fengið þessa leiðréttingu vegna nýs kjarasamnings,“ segir Steinunn.
„Og okkur finnst erfitt að sitja undir þessu, að það sé jafnvel verið að leggja niður störf vegna þess að kjarasamningurinn okkar sé ekki fullfjármagnaður, og á tímum þegar það klárlega vantar fólk.“
Aðeins einn læknir látinn fara
Steinunn hefur aðeins vitneskju um einn lækni sem hafi misst starf hjá Landspítalanum í þessum aðgerðum. Ragnari Frey Ingvarssyni var sagt upp störfum hjá Landspítalanum í apríl.
Ragnar hefur starfað sem sérfræðingur í almennum lyflækningum á Landspítalanum í Fossvogi. Áður en hann var látinn fara hafði hann verið í 33% starfshlutfalli.
„Þarna er manni sagt upp sem er í trúnaðarstarfi fyrir stéttarfélag og er talsmaður síns samstarfsfólks. Slíkt fólk á að njóta sérstakrar verndar. Það er það sem okkur finnst alvarlegast í þessu máli,“ segir Steinunn.
Sú vernd byggir á samkomulagi stjórnvalda við Bandalag háskólamanna, eða BHM, frá 1989.
Læknafélagið hefur ekki tilheyrt BHM í þrjátíu ár en Steinunn segir félagið hafi margoft vísað í þetta samkomulag í samskiptum við spítalann síðan þá og það verið virt – þar til nú.
„Mögulega þurfum við að láta reyna á þetta ef það á að halda því til streitu að samkomulag, sem hefur verið virt hingað til, hafi skyndilega einhliða verið slitið af öðrum aðilanum.“
Hvað áttu við og hvað getur félagið gert?
„Ég á auðvitað við það að láta reyna á þetta fyrir dómstólum, á þetta samkomulag. En auðvitað vill maður forðast það í lengstu lög og reyna að ná sáttum við Landspítalann um túlkun á þessu samkomulagi.“
Ekki eftirsóknarvert starfsumhverfi
Steinunn telur aðstæður sem þessar til þess fallnar að hafa áhrif það hvort íslenskir læknar, sem starfa erlendis, velji að starfa á Íslandi.
„Slíkt starfsumhverfi er auðvitað ekki mjög eftirsóknarvert, að koma inn á vinnustað þar sem stjórnendur þola ekki gagnrýni frá trúnaðarmönnum eða stjórnarmönnum stéttarfélaga,“ segir Steinunn.
„Eins auðvitað eru þetta ákveðin skilaboð um að það vanti ekki fólk, sem ég held að séu algjörlega nýjar upplýsingar fyrir öllum, að það sé fullmannað af læknum á Landspítalanum. Það er langt í frá.“
