Samtök atvinnulífsins (SA) og Samtök verslunar og þjónustu (SVÞ) segja nýleg umræðuskjöl Samkeppniseftirlitsins um dagvöruverð og eldsneytismarkað bera þess merki að SKE hafi á köflum „valið framsetningu sem vekur grunsemdir um háttsemi fyrirtækja áður en rannsókn er lokið.“
Í þeim hafi stofnunin sett fram staðhæfingar og vísbendingar sem geti haft veruleg áhrif á orðspor fyrirtækja áður en þau hafi fengið endanlegt tækifæri til að tjá sig.
Samtökin segja í yfirlýsingu að Samkeppniseftirlitið setji í umræðuskjölunum fram órökstuddar ályktanir á köflum.
„Í báðum skjölunum eru t.d. settar fram sterkar ályktanir um markaðshegðun, framlegð og skort á samkeppni, þótt eftirlitið viðurkenni sjálft að rannsóknir séu enn í gangi, frekari gögn og skýringar liggi ekki fyrir og samanburður við önnur ríki sé háður verulegum fyrirvörum,“ segir þar.
Í dag birti Samkeppniseftirlitið umræðuskjal um eldsneytismarkaðinn. Þar sagði meðal annars að eldsneytismarkaðurinn bæri þess merki að olíufélögin fylgdu keppinautum sínum í verðlagningu og væru í aðstæðum til að nýta sér þegjandi samhæfingu sem væri dæmigerð á fákeppnismarkaði.
Fyrir tæpum mánuði kom út umræðuskjal um íslenskan dagvörumarkað. Þar kom meðal annars fram að aðeins í Sviss væri matvara dýrari en á Íslandi eða 58% yfir meðaltali ESB-landa.
Gagnrýna orð forstjórans í fjölmiðlum
SA og SVÞ segja alvarlegt að forstjóri SKE hafi lýst því yfir í fjölmiðlum að efni umræðuskjalanna styddi málflutning hagsmunasamtaka á borð við FÍB og ASÍ.
„Slík ummæli vekja óhjákvæmilega þá spurningu hvort ferli umræðuskjalsins sé raunverulega opið eða hvort niðurstaðan hafi í reynd verið mótuð áður en umsagnir markaðsaðila hafa verið metnar.
Hlutverk sjálfstæðs samkeppnisyfirvalds er að leggja sjálfstætt og hlutlægt mat á gögn, ekki að staðfesta fyrirfram framkomnar fullyrðingar einstakra hagsmunaaðila,“ segir í yfirlýsingunni.
Páll Gunnar Pálsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins, sagði við fréttastofu fyrr í dag að umræðuskjalið um eldsneytismarkaðinn styddi áhyggjur FÍB, ASÍ og fleiri um að lækkun heimsmarkaðsverðs skilaði sér hægar í útsöluverð eldsneytis heldur en hækkun heimsmarkaðsverðs.
Samtökin benda á að í skjölunum sé stuðst við gögn og alþjóðlegan samanburð og gagnrýna að síður sé gerð kerfisbundin grein fyrir öðrum skýringum á verðþróun, svo sem smæð, launakostnaði, flutningskostnaði o.fl.
„Það eitt að verð á Íslandi sé hátt eða hækki hraðar en annars staðar sýnir ekki sjálfkrafa fram á að orsökin sé skortur á samkeppni. Slíkar ályktanir krefjast mun ítarlegri hagfræðilegrar greiningar en fram kemur í skjölunum.“