Þúsundir mótmælenda komu í gær saman í Tirana, höfuðborg Albaníu, þriðja daginn í röð. Það kastaðist í kekki milli mótmælenda og lögreglu sem sprautaði úr vatnsbyssum á mannfjöldann. Efnt var til mótmælanna vegna áforma um byggingu lúxusferðamannaparadísar á verndarsvæði í landinu. Meðal fjárfesta er Affinity Partners, fyrirtæki Jareds Kushners tengdasonar Trumps Bandaríkjaforseta.
Aleksandr Trajce, hjá náttúruverndarsamtökunum PPNA, segir í The Guardian að engin opinber umræða hafi verið um uppbyggingu á verndarsvæðinu, allt gegnsæi skorti og því viti almenningur lítið um málið.
Hann segist aldrei hafa séð neitt þessu líkt á verndarsvæðum í Albaníu. Farið sé á svig við öll lög. Reiði almennings hafi magnast þegar verktakar girtu svæðið af, réðu öryggisfyrirtæki til að vera á verði, komu með þungavinnuvélar og fóru að skemma gamla furuskóga til að ryðja fyrir vegi. Trajce leggur þó áherslu á að reiðin beinist að stjórnvöldum en ekki fjárfestunum.
Vilja laða að fjárfesta
Albanía er eitt fátækasta ríkið í Evrópu en hefur síðustu ár notið sífellt meiri vinsælda sem áfangastaður ferðamanna. Þar þykir verðlag gott og náttúran einstök. Stjórnvöld leggja áherslu á að laða að fjárfesta og í framhaldinu efnameiri ferðamenn og segja því mikilvægt að ráðast í framkvæmdir sem þessar. Strandlengja landsins er að mestu leyti ósnortin og óttast fólk að efnaðir fjárfestar geti eignast stóran hluta hennar.
Hafa áhyggjur af griðasvæði fugla í útrýmingarhættu
Áform Kushners og annarra fjárfesta eru að byggja ferðamannaparadís við hluta strandlengjunnar í suðurhluta Albaníu. Hún á að ná yfir hluta eyjunnar Sazan. Þar er fyrir þjóðgarður og griðastaður um 200 fuglategunda sem sumar eru í útrýmingarhættu. Þar á meðal eru flamingóar. Fólk hefur veifað myndum af þeim í mótmælunum.
Líffræðileg fjölbreytni á þessum slóðum þykir mikil og þar eru menningarminjar sem fólk óttast að skemmist í framkvæmdunum. Hugmyndin er að byggja nokkur hótel, auk íbúða og húsa til útleigu og smábátahafnar.
Ivanka Trump, dóttir Bandaríkjaforseta og eiginkona Kushners, kom til Albaníu fyrr á árinu og fór um verndarsvæðið ásamt arkitektum. Hún sagði frá því í hlaðvarpi Davids Senra á dögunum að þau hjónin hefðu fundið þennan stað fyrir tilviljun. Þau hefðu verið að sigla þar á bát vinar síns, farið að synda og fundið hann.
Forsætisráðherrann ætlar ekki að hvika
Edi Rama, forsætisráðherra Albaníu, hefur varið áformin og sagt þau mikilvæg til að geta fest landið í sessi sem ferðamannastað í hæsta gæðaflokki. Hann bauðst til að hitta mótmælendur en hefur sagt að það verði ekki hætt við framkvæmdirnar svo lengi sem hann fái einhverju ráðið. Hann hefur lýst því yfir að framkvæmdirnar setji verndarsvæðið ekki í hættu.
Spillingarsaksóknarstofnun Albaníu, SPAK, tilkynnti í vikunni að skoða ætti lagabreytingar frá 2024 um verndarsvæðin.
