Bjarni Ben laug um vanhæfi

Nýr ársreikningur Hvals hf. hefur vakið athygli þar sem fram kemur að Guðrún Sveinsdóttir, föðursystir Bjarna Benediktssonar, fyrrverandi matvælaráðherra og nú framkvæmdastjóra Samtaka atvinnulífsins, sé á meðal stærstu hluthafa félagsins með 1,78 prósenta eignarhlut og á óbreyttan fjölda bréf frá fyrra ári.
Heimildin greinir frá málinu.
Málið tengist ákvörðun Bjarna í desember 2024 um að veita Hval hf. fimm ára leyfi til veiða á langreyðum. Tveimur vikum áður hafði hann lýst sig vanhæfan til að fjalla um umsókn félagsins þar sem venslamaður hans ætti sérstakra og verulegra hagsmuna að gæta af niðurstöðu málsins. Nokkrum dögum eftir alþingiskosningarnar 2024 taldi hann hins vegar að forsendur vanhæfis væru ekki lengur fyrir hendi og afgreiddi leyfið.
Í svari við fyrirspurnum Heimildarinnar segir Bjarni að hann hafi metið hæfi sitt vegna þess að foreldrar hans hefðu átt um eitt prósent hlutafjár í Hval hf. Þegar honum hafi orðið ljóst að sá hlutur hefði verið seldur hafi mögulegar vanhæfisástæður fallið niður. Hann segir enga aðra sér nákomna í skilningi stjórnsýsluréttar hafa átt hagsmuni sem skiptu máli í málinu.
Í stjórnsýslulögum segir hins vegar: „Starfsmaður eða nefndarmaður er vanhæfur til meðferðar máls [... ef] hann er eða hefur verið maki aðila, skyldur eða mægður aðila í beinan legg eða að öðrum lið til hliðar eða tengdur aðila með sama hætti vegna ættleiðingar.“
Eins og fram hefur komið er föðursystir Bjarna hluthafi í Hval og skyldleiki þeirra fellur því undir greinina. Bjarni hefur ítrekað neitað fyrir í fjölmiðlum að fjölskylda hans tengist félaginu.
„Ég og náskyldir ættingjar, foreldrar mínir, systkini og börn eigum enga hluti í Hval hf.,“ sagði Bjarni, þá forsætisráðherra, við Mannlíf í nóvember 2024 og sagði svipað við Vísi.