Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnun segir Sundagöng hafa minni neikvæð áhrif en Sundabrú. Stofnunin telur Vegagerðina hafa varpað fullnægjandi ljósi á umhverfisáhrif fyrirhugaðra framkvæmda á Sundabraut.
Framkvæmdin sé engu að síður umfangsmikið og flókið verkefni og nánari skoðun á ákveðnum þáttum nauðsynleg, samhliða frekari hönnun og undirbúningi á skipulagi.
Vegagerðin í samvinnu við Reykjavíkurborg áformar lagningu Sundabrautar milli Sæbrautar og Kjalarness og leggur fram tvo valkosti í umhverfismatsskýrslu fyrir þverun Kleppsvíkur á milli Sæbrautar við Sundahöfn og Gufuness – annars vegar jarðgöng og hins vegar 30 metra háa brú.
Að mati stofnunarinnar er enn mikil óvissa uppi um áhrif framkvæmdarinnar á umferð, leiðarval og heildarfjölda ekinna kílómetra, sem leiðir til óvissu um áhrif á hljóðvist, loftgæði og loftslag.
Samanburður erfiður vegna óvissuþátta
HMS segir óvissu varðandi tiltekna þætti sem voru til umfjöllunar í umhverfismatinu, meðal annars um áhrif á umferð, leiðarval og þar af leiðandi hljóðvist, loftgæði og loftslag. Mikilvægt sé að lágmarka þá óvissu eins og kostur er á áður en til leyfisveitinga kemur.
Samanburður á kostunum tveimur sé erfiður í ljósi óvissuþátta en Sundabrú muni þó almennt hafa neikvæðari áhrif en Sundagöng að mati stofnunarinnar.
Með Sundagöngum myndi umfang umferðarmannvirkja á yfirborði minnka þrátt fyrir umferðaraukningu, sem hefði þá minni neikvæð áhrif á íbúa. Auk þess fæli það í sér minni skerðingu á útivistarsvæðum og minni áhrif á lífríki í Elliðaárvogi.
Urðunarstaðurinn í Gufunesi sé stór óvissuþáttur í tilviki Sundabrúar, en með gagnalausn er öruggt að honum yrði ekki raskað. Brúarlausn, hvort sem það yrði hábrú eða lágbrú, myndi hafa áhrif á hafnarstarfsemi, þó að áhrif lágbrúar á starfsemina væru talsvert minni.
Brúarlausn hafi þó þann ávinning umfram jarðgöng að bæta tengingar við gangandi og hjólandi vegfarendur, einkum ef lágbrú verður fyrir valinu.
Getur bæði dregið úr og bætt í umferð
Stofnunin segir það mega vera ljóst að framkvæmd Sundabrautar muni stytta ferðatíma, auka tækifæri til atvinnusóknar um lengri veg og geti haft jákvæð áhrif á umferðarflæði á stofnbrautakerfi höfuðborgarsvæðisins. Sömuleiðis muni hún skapa grundvöll fyrir aukinni uppbyggingu í austur- og norðurhluta höfuðborgarsvæðisins.
Til styttri tíma geti hún bætt samfélagslegan ábata með því að stytta vegalengdir milli áfangastaða og fækka eknum kílómetrum. Til lengri tíma geti hún aftur á móti stuðlað að dreifðari byggð og þar með leitt til aukins aksturs, lengri vegalengda og veikt grundvöll fyrir almenningssamgöngur.
Þá telur stofnunin æskilegt að Vegagerðin skoði að aðlaga hönnun Sundabrautar að staðbundnum aðstæðum, sérstaklega á köflum við þéttbýli.
Líkleg til að draga úr gæðum nærumhverfis – fyrir suma
Sundabraut er talin líkleg til að draga úr gæðum nærumhverfis þeirra sem búa á nærliggjandi svæðum bæði vegna umferðar og umfangs mannvirkja. HMS telur því mikilvægt að leitað verði leiða til að draga úr gegnumakstri þar sem mögulegt er.
HMS telur framkvæmdina munu hafa mikil neikvæð áhrif á gæði útivistarsvæðis á kaflanum frá Gufunesi upp á Kjalarnes. Svæðið er viðkvæmt fyrir breytingum auk þess sem hlutar þess njóta verndar. Þá mun framkvæmdin hafa veruleg neikvæð sjónræn áhrif á svæðið.
Íbúar, sér í lagi í Grafarvogi, munu njóta góðs af bættum tengingum en neikvæð áhrif aukinnar umferðar gætu vegið þyngra fyrir íbúa bæði í Grafarvogi og Laugardal. Margir íbúar munu upplifa aukinn hávaða og ónæði þar sem hætt er við að Sundabraut leiði til gegnumaksturs um íbúðahverfi.
Framkvæmdin getur aftur á móti haft jákvæð áhrif á hljóðvist og loftgæði við Vesturlandsveg og íbúar á tilteknum svæðum við Sæbraut munu búa við bætta hljóðvist vegna minni umferðar á yfirborði, en nákvæmlega hvar er háð því hvor kosturinn er valinn
